اگر اوایل سال ۲۰۲۲ شبکه‌های اجتماعی را دنبال می‌کردید، حتماً آن مربع‌های سبز و زرد و خاکستری را دیده‌اید. همه بی‌آن‌که جواب را لو بدهند نشان می‌دادند کلمهٔ امروز را در چند تلاش پیدا کرده‌اند. اسم این بازی Wordle بود و ماجرایش یکی از دوست‌داشتنی‌ترین داستان‌های دنیای بازی است. در این مقاله اول داستان را می‌گوییم و بعد سراغ ترفندهای عملی برای نسخهٔ فارسی می‌رویم.
یک هدیه برای یک نفر
جاش واردل (Josh Wardle)، مهندس نرمافزار ولزی ساکن بروکلین، این بازی را برای همسرش ساخت؛ کسی که بازی‌های کلمهای را دوست داشت. اسم بازی هم بازی‌ای با نام خانوادگی خود اوست. طبق ویکی‌پدیا، نمونهٔ اولیه را سال‌ها قبل ساخته و کنار گذاشته بود. همسرش فهرست حدود ۱۳ هزار کلمهٔ پنج‌حرفی را به حدود دو هزار کلمهٔ آشنا کم کرد تا بازی منصفانه شود.
بازی در اکتبر ۲۰۲۱ عمومی شد. رشدش باورنکردنی بود:
| زمان | تعداد بازیکن |
|---|---|
| ۱ نوامبر ۲۰۲۱ | ۹۰ نفر |
| ۲ ژانویهٔ ۲۰۲۲ | بیش از ۳۰۰ هزار نفر |
| حدود یک هفته بعد | بیش از ۲ میلیون نفر |
راز این رشد یک قابلیت ساده بود: اشتراک‌گذاری جدول ایموجی. طبق ویکی‌پدیا، واردل این ایده را از گروهی از بازیکن‌ها در نیوزیلند گرفت که نتیجه‌شان را با مربع‌های رنگی برای هم می‌فرستادند.
خرید نیویورکتایمز
در ۳۱ ژانویهٔ ۲۰۲۲ شرکت نیویورکتایمز اعلام کرد Wordle را به مبلغی «در حد چند میلیون دلار» خریده است. بازی در ۱۰ فوریهٔ همان سال به سایت این روزنامه منتقل شد. پازل روزانه رایگان ماند، اما بعدها امکاناتی مثل آرشیو پازل‌های قدیمی برای مشترکان عرضه شد. طبق ویکی‌پدیا، Wordle فقط در سال ۲۰۲۳ حدود ۴.۸ میلیارد بار بازی شده است.
در همان روزهای اوج، نسخه‌های تقلبی تبلیغاتی زیادی در فروشگاه اپل ظاهر شدند که بیشترشان تا پایان ژانویهٔ ۲۰۲۲ حذف شدند. هم‌زمان در کشورهای مختلف نسخه‌های محلی ساخته شد؛ مثلاً Termo در برزیل. فارسی‌زبان‌ها هم نسخه‌های خودشان را ساختند.
قوانین در یک نگاه
- یک کلمهٔ مخفی هست و شما چند تلاش محدود دارید.
- هر حدس باید یک کلمهٔ واقعی و کامل باشد، نه حروف دلخواه.
- سبز یعنی حرف درست است و سر جای خودش نشسته.
- زرد یعنی حرف در کلمه هست اما جایش فرق می‌کند.
- خاکستری یعنی این حرف اصلاً در کلمه نیست.
نسخهٔ فارسی در موبایلبازی
حدس کلمهٔ فارسی بازی مرورگری موبایلبازی با همین ایده است. طبق معرفی بازی، یک کلمهٔ فارسی مخفی شده، چند تلاش دارید و همان سه رنگ سبز، زرد و خاکستری راهنمای شماست. هر روز کلمهٔ تازه‌ای هست و چون حروف فارسی شکل‌های چسبان دارند، بازی حواسش به نوشتن درست هم هست. بازی را میشود تنها یا دونفره بازی کرد و به نصب نیاز ندارد.
این بازی اصیل و مستقل موبایلبازی است و هیچ ارتباطی با نیویورکتایمز یا Wordle ندارد؛ فقط ایدهٔ کلی ژانر را به زبان فارسی آورده است.
ترفندهای برنده شدن در کمترین تلاش
حدس اول را حساب‌شده بزنید
حدس اول برای پیدا کردن جواب نیست، برای جمع کردن اطلاعات است. کلمهای انتخاب کنید که حرف‌های پرکاربرد فارسی و بدون تکرار داشته باشد. در فارسی حروفی مثل «ا»، «ر»، «ن»، «م»، «د»، «ی»، «ه» و «و» بسیار پرکاربردند. کلمهای با چند حرف از این دسته، شانس دیدن رنگ سبز و زرد را بالا می‌برد.
حرف تکراری را در حدس‌های اول هدر ندهید
کلمهای که یک حرف را دو بار دارد، دو خانه را برای یک اطلاعات خرج می‌کند. در حدس‌های اول، هر خانه باید حرف تازه‌ای را امتحان کند.
زرد را جابه‌جا کنید، نه حذف
حرف زرد یعنی در کلمه هست. در حدس بعدی آن را حتماً بیاورید، اما در خانهٔ دیگری. این‌طوری هم جایش را محدود می‌کنید و هم حرف‌های تازه امتحان می‌کنید.
خاکستری‌ها را یادتان بماند
بزرگ‌ترین اشتباه تازه‌کارها آوردن دوبارهٔ حرفی است که خاکستری شده. پیش از ثبت هر حدس، یک بار حروف حذف‌شده را مرور کنید.
به الگوهای فارسی فکر کنید
بعضی پایان‌ها و آغازها مثل «ها» و «ان» در آخر کلمه یا «می» و «نا» در اول آن، در کلمه‌های فارسی زیاد دیده می‌شوند. وقتی چند حرف سبز دارید، از خودتان بپرسید کدام الگوی آشنای فارسی با آن جور درمی‌آید.
وقتی گیر کردید، کلمهٔ آزمایشی بزنید
اگر چند حرف سبز دارید و چند حرف ممکن برای خانه‌های باقی‌مانده، به‌جای امتحان یکی‌یکی، کلمهای بزنید که چند حرف مشکوک را با هم امتحان کند؛ حتی اگر خودش جواب نباشد.
بازی‌های کلمهای دیگر برای تقویت ذهن
اگر حدس کلمه را دوست دارید، این بازی‌های موبایلبازی هم به کارتان می‌آیند:
- حدس کلمه: همان بازی جلاد با کلمه‌های دسته‌بندی‌شدهٔ فارسی؛ حرف‌به‌حرف حدس می‌زنید و شش خطا یعنی باخت.
- ساخت کلمات: از پنج حرف، هر چند کلمهٔ معنادار که می‌توانید بسازید. کلمه‌های بلندتر امتیاز بیشتری دارند.
- جدول کلمات: کلمه‌های مخفی را در جدول حروف پیدا کنید؛ افقی، عمودی یا قطری.
- لغت و املا: حروف به‌هم‌ریخته را از روی معنی کلمه مرتب کنید.
برای فهرست کامل‌تر، بازی‌های کلمهای فارسی را بخوانید.
پرسش‌های پرتکرار
وردل را چه کسی ساخت؟
جاش واردل، مهندس نرمافزار ولزی، آن را برای همسرش ساخت و در اکتبر ۲۰۲۱ عمومی کرد.
نیویورکتایمز کی Wordle را خرید؟
در ۳۱ ژانویهٔ ۲۰۲۲، به مبلغی که «در حد چند میلیون دلار» اعلام شد. پازل روزانه همچنان رایگان است.
رنگ‌های وردل چه معنایی دارند؟
سبز یعنی حرف درست در جای درست، زرد یعنی حرف در کلمه هست ولی جای دیگری، و خاکستری یعنی حرف در کلمه نیست.
بهترین حدس اول در وردل فارسی چیست؟
کلمهای که چند حرف پرکاربرد فارسی مثل «ا»، «ر»، «ن»، «م» و «ی» را بدون تکرار داشته باشد. هدف حدس اول جمع کردن اطلاعات است.
حدس کلمهٔ فارسی موبایلبازی نیاز به نصب دارد؟
نه. بازی در مرورگر گوشی یا کامپیوتر اجرا میشود و با Wordle یا نیویورکتایمز ارتباطی ندارد.
بازی‌های مرتبط در موبایلبازی
همهٔ این‌ها رایگان‌اند، نصب نمی‌خواهند و داخل مرورگر گوشی باز می‌شوند.
حدس کلمهٔ فارسی
حدس کلمه
ساخت کلمات
جدول کلمات
لغت و املا